Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Aşkın Esen Hastürk, sosyal medyanın gereksiz ve aşırı kullanımını tanımlamak için kullanılan "beyin çürümesi" kavramının tüm yaş gruplarını etkilediğini belirtti.
Hastürk, sosyal medyanın kronik kullanımının hafıza sorunlarına, sosyal izolasyona ve depresyona yol açabileceğini söyledi. "Bu bir tıbbi tanı değil, fakat sürekli telefonla yaşamak, sosyal medyayı insan ilişkilerinden ve hobilerden önde tutmak gibi davranışlar bu duruma işaret edebilir" dedi.
Çocuk ve Ergenlerde Etkisi Daha Yoğun
Özellikle çocuk ve ergenlerin bu durumdan daha fazla etkilendiğini vurgulayan Hastürk, 2023'te ABD'de yapılan bir araştırmaya dikkat çekti: ‘’ 6-14 yaş grubunda sosyal medya ile telefon bağımlığının, evde geçirilen zaman döneminde yüzde 70'lere, ergenlerin çevrim içi bağımlılığının ise 9 saate kadar çıktığı tespit edilmiştir. Bu durum, ergenlik döneminde sosyal ilişkilerin zayıflamasına, duygusal gelişimin eksik kalmasına ve karakter oluşumunda sorunlara yol açabilmekte.”
Sınırlar ve Rol Modeller
Çocukların ekran bağımlılığını önlemek için ailelere öneriler şöyle:
- Cep telefonu kullanımına yaş sınırı koyulması (örneğin, 16 yaş altına telefon alınmaması).
- Ekran süresi ve kullanım limitleri belirlenmesi.
- Aile yemekleri, arkadaş buluşmaları ve uyku saatlerinde internetin kapatılması gibi tedbirlerin uygulanması.
Ayrıca, erişkinlerin çocuklara rol model olması gerektiğini belirten Hastürk, “Dengeli ekran kullanımını benimsemeli, hobileri ve insan ilişkilerini ön plana çıkarmalıyız. Cihazsız alanlar ve zamanlar oluşturmak bu süreçte önemli bir adım olacaktır,” dedi.
Toplumsal Önlemler Alınmalı
Birçok ülkede, sosyal medyanın olumsuz etkilerini azaltmak için önlemler alınmaya başlandığını ifade eden Hastürk, "Sosyal medyada anormal derecede gerçek dışı yaşamlar gerekli ve gereksiz videolar söz konusu. Ergenlik döneminde sosyal ilişkilerin arka plana atılması, ergenlik dönemindeki çocukların ekran önünde fazla zaman geçirmesi, akran ilişkilerini sürdürememesi ve ergenlik döneminde öğrenilmesi gereken sosyal ve duygusal benliğin oturtulmamasını öne çıkarıyor." dedi.
