23.01.1988 - Duanın Kabul Olunduğu Beş Gece, Recebin İlk Gecesi

Bismillâhirrahmânirrahîm.

Elhamdülillâhi Rabbi'l-âlemîne hamden kesîran tayyiben mübâreken fîh. Alâ külli hâlin ve fî külli hîn. Ve's-salâtü ve's-selâmü alâ seyyidinâ Muhammedin ve âlihî ve sahbihî ve men tebiahû bi ihsânin ilâ yevmi'd-dîn.

Emmâ ba'd.

Fa'lemû eyyühe'l-ihvân fe inne efdale'l-kitâbi kitâbullâh ve efdale'l-hedyi hedyu seyyidinâ

Hamsü leyâlin lâ türeddü fîhinne'd-da'vetü evvelü leyletin min Recebin ve leyletü'n-nısfi min Şâ'bâne ve leyletü'l-Cumuati ve leyletü'l-fıtri ve leyletü'n-nahri.

Ebû Ümâme hazretlerinden rivayet edilmiş bir hadîs-i şerîf.

Peygamber Efendimiz bu hadîs-i şerîfinde buyurmuş ki:

"Beş gece vardır, bunlarda yapılan duayı Allah reddetmez, kabul eder!" Dergâhtan dönmez, Allah'ın dergâh-ı izzetinden geriye dönmez, bu gecelerde dualar makbul olur.

Nedir bu geceler?

Bir; evvelü leyletin min Recebin. "Recebin ilk gecesi!" Recep ayı, biliyorsunuz Arap aylarından birisinin adı. Üç ayların birincisi Recep ayıdır.

Recep ayının ilk gecesi duaların kabul olduğu çok kıymetli bir geceymiş. Hatırınızda olsun. Hani insan bazen ileriye dönük işlerinde bir not alır ya, siz de bu işin bir notunu alın. Aklınıza, defterinize veya bir kenara yazın ki bir gece gelecek ki dualar makbul; o zamanı kaçırmayın. Takvimlere bakın, o gece yapacağınız duaları şimdiden düşünün.

Ve leyletü'n-nısfi min Şâ'bâne. "Şaban ayının yarısının gecesi…" Şaban ayı Recep'ten sonra gelen aydır; Recep, Şaban, Ramazan... Peş peşe gelen üç ayın ikincisidir bu. Şaban ayının ortasındaki gece Berat gecesidir. Yani on dördünü on beşine bağlayan gece oluyor. Onun için o gecede de dualar makbuldür. Ona da itina edersiniz. Zaten elhamdülillah kandil olarak kutlanıyor, biliniyor.

Üç aylarda ilk önce bir Regaib kandili gelecek; Recep ayının ilk cuma gecesi yani perşembeyi cumaya bağlayan gecesidir. İkincisi, Şaban'ın on beşindeki Berat gecesidir. Üçüncüsü yirmi yedisindeki Miraç gecesidir. Dördüncüsü Ramazan'daki Kadir gecesidir. Tabi Kadir gecesinin zamanı biraz saklanmış, kullar ona güvenip de [beklemesinler,] arasınlar, biraz ter döksünler diye. Kadir gecesi saklanmış ama Receb'in ilk gecesi, Şaban'ın orta gecesi belli... Onları inşaallah şimdiden niyet ettik ki ihyâ edelim. O gece abdestli, namazlı, dualı, Rabbimizin yolunda ibadetle geçsin inşaallah.

Müslüman ileriye dönük iyi işlere evvelden niyet etmeli. Yapamazsa da sevap alır. "Benim niyetim cân-ı gönülden şu işi yapmak." Bir mâni çıktı, yapamadı. Hastalandı, seyahate gitti, yapamadı; Allah o sevabı verir. Çünkü niyet etmişti. Onun için iyi şeylere önceden niyet etmemiz kârlı bir şeydir.

Leyletü'l-cumuati. "Cuma gecesi…"

Oh, iş daha kolaylaştı şimdi. Demek ki duaların kabul olduğu gecelerden birisi de neymiş?

Cuma gecesiymiş.

Cuma gecesi ne demek?

Perşembe gününü cuma gününe bağlayan gece demek… Cuma gecesi deyince, bizim yeni takvim sistemine göre bazıları cumayı cumartesiye bağlayan gece sanır. Hayır! İslâmî gün değişimi akşamdır. Akşam ezanıyla beraber eski gün biter, güneş batmasıyla beraber yeni gün başlar. Perşembe günü akşam ezanı okundu mu perşembe günü biter, cuma gecesi başlar. Hâlbuki yeni takvime göre akşam ezanı okununca gün daha bitmiyor, gece yarısında bitiyor.

Neden?

Tam ortasında biterse işler karışır, takvimler karışır diye öyle bir karar almışlar ama İslâmî bakımdan öyle değildir. İslâmî takvimde, hadîs-i şerîflerde anlatılan şekilde akşam ezanıyla beraber, güneşin [batışıyla] beraber yeni gün başlar.

Onun için insan akşam ezanı okunduktan sonra ufka baktığı zaman yeni hilali görse mesela Ramazan hilâlini görse hemen o gece orucun teravih namazını kılar, ertesi gün oruca niyetlenir. Evvelden belli oluyor çünkü. Ertesi günün hazırlığını yapmak mümkün oluyor. İslâmî sistem böyledir. Dinî takvim, gün sistemi böyledir.

Cuma gecesi dediğimiz zaman ne anlayacağız?

Perşembe gününün akşam namazından itibaren ezan okunduğu zaman, güneş battıktan sonra cuma gecesi başladı. Tamam, o geceyi anlayacağız. Demek ki cuma gecesinde de dualar reddolmazmış. O kolay, onu yakalamak kolay! Haftada bir, insan onu yakalayabilir. Dualar eder, sevaplar kazanabilir.

Ve leyletü'l-fıtri. "Fıtır gecesi."

Fıtır gecesi ne demek?

Fıtır sadakasının verildiği Ramazan gecesi yani Ramazan bayramının gecesi demek… Ramazan bitiyor, ertesi gün bayram namazı kılınacak; o gece çok sevaplı bir gecedir. Ramazan bayramının gecesi… O da akşam ezanından itibaren başlar. Ramazan'ın son günü, son orucu tuttun, akşam sofrada iftar ettin.

Ne başlıyor?

Artık Fıtır gecesi başlıyor. O geceden sabaha kadar duaların kabul olduğu bir zamandır. Çünkü insan bütün Ramazan oruç tutmuş, ibadet etmiş, Kur'an okumuş, tesbih çekmiş. Artık hasat mevsimi... Etsin duaları, Rabbinden dilesin dileyebildiği şeyleri… Dualar da makbul oluyor. Allah'ın rahmetinin kapılarının açıldığı, rahmetin etrafa saçıldığı bir mevsim oluyor.

Allah Ramazan'a eriştirsin. O Ramazan bayramı gecesini de ihyâ etmeyi cümlemize nasib eylesin.

Ve leyletü'n-nahri. "Kurban gecesi." O da ertesi gün Kurban namazı kılınacak olan gecedir.

Hacca giden insanlar için hangi gündür?

Arafat'tan Müzdelife'ye inilen gündür. Çünkü arefe günü Arafat'ta olurlar, ondan sonra geceleyin yolculuk yapıp Müzdelife'de gecelerler. Sabah namazını kıldıktan sonra Mina'ya gidip kurbanlarını keserler. Demek ki Müzdelife gecesi de hacılar için [kıymetli!..]

Zaten hacıların bir eli yağda bir eli baldadır. Kaymaklı, yağlı... Oraya gitti mi, o mübarek yerlerde zaten ibadetlerin sevabı yüz bin mislidir.

Allah hacları da nasib eylesin inşaallah, o geceyi de ihyâ etmek nasib olsun.

Allahu Teâlâ hazretleri cümlemizi Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem Efendimiz'in hayatını okuyan, hadislerini öğrenen, onlara göre güzel bir müslüman olmak üzere çalışıp gayret gösteren, temiz, pak, Peygamber Efendimiz'e sadık, bağlı, halis, hakiki müslüman eylesin. Yolunda daim, zikrinde kâim eylesin. Cennetiyle cemaliyle müşerref eylesin.

Allah cümlemizden razı olsun. Es-Selâmü aleyküm ve rahmetullahi ve berekâtüh.